Radikal Orşiektomi (Testis Alınması)

S1- Radikal Orşiektomi nedir? Neden yapılır?

Radikal orşiektomi, testiste kanser şüphesi oluşturan bir kitle bulunduğunda, hastalıklı testisin ve testise bağlı spermatik kordun (testis kordonu) kasık bölgesinden yapılan bir ameliyatla tamamen çıkarılmasıdır.

Testis kanseri şüphesinde bu ameliyat hem kesin tanı koymak hem de gerekli durumlarda kanserli testisi vücuttan uzaklaştırmak amacıyla uygulanır. Testis tümörlerinde standart cerrahi tedavi yöntemidir.

Radikal orşiektomi neden yapılır?

1. Kesin tanı koymak için

Ultrason ve diğer görüntüleme yöntemleri testiste tümör şüphesi olduğunu gösterebilir. Ancak kitlenin kesin olarak kanser olup olmadığı ve kanserin hangi tipte olduğu, çıkarılan testisin patolojik olarak incelenmesiyle belirlenir.

Patoloji sonucunda tümörün seminom veya non-seminom gibi hangi türde olduğu ve testis içinde ne kadar yayıldığı belirlenir.

1. Kanserli testisi tamamen çıkarmak için

Testis kanseri şüphesinde, kanserli testisin tamamen çıkarılması hastalığın tedavisindeki temel adımdır. Çünkü testisin farklı bölgelerinde aynı anda birden fazla tümör odağı veya kanser öncüsü hücreler bulunabilir.

1. Kanserin yayılmasını ve tekrar etmesini önlemeye yardımcı olmak için

Kanserli testisin vücutta bırakılması, hastalığın ilerlemesine veya tekrar yayılmasına neden olabilir. Bu nedenle kanser doğrulandığında hastalıklı testisin tamamen çıkarılması onkolojik açıdan en güvenli yaklaşımdır.

1. Testis kanseri vücudun başka bölgelerine yayılmış olsa bile

Bazı hastalarda testis kanseri akciğer, lenf bezleri veya başka organlara yayılmış olabilir. Bu durumda tedavide kemoterapi gibi ilaç tedavileri de gerekebilir. Ancak testisteki ana tümörün çıkarılması çoğu hastada tedavinin önemli bir parçasıdır.

Çok yaygın ve hayati tehlike oluşturan metastatik hastalıkta, hastanın genel durumuna göre önce kemoterapi başlanıp testisin daha sonra çıkarılması gibi farklı bir tedavi sıralaması da uygulanabilir.

Ameliyat neden kasıktan yapılır?

Radikal orşiektomi testis torbasından (skrotumdan) değil, kasık bölgesinden yapılır. Bunun nedeni, testis tümörlerinin yayılma yollarının normal testis hastalıklarından farklı olmasıdır.

Kasık bölgesinden yapılan cerrahi, tümörün çevre dokulara yayılma riskini azaltmak ve testis kanserinin tedavisinde kabul edilen onkolojik kurallara uygun hareket etmek açısından önemlidir.

Özetle. Radikal orşiektomi, testis kanseri şüphesi bulunan hastalarda testisin kasık yoluyla tamamen çıkarılmasıdır. Ameliyatın amacı kesin tanı koymak, tümörün türünü ve yayılımını belirlemek ve kanserli testisi vücuttan uzaklaştırmaktır.

Her testis kitlesinde mutlaka testisin tamamının alınması gerekmez. Özellikle küçük ve şüpheli bazı kitlelerde, tek testisi bulunan hastalarda veya özel klinik durumlarda testis koruyucu cerrahi değerlendirilebilir. Bu karar, ultrason bulguları, tümör belirteçleri, diğer testler ve hastanın genel durumu birlikte değerlendirilerek verilir.

S2- Radikal Orşiektomi hangi hastalara yapılır? Ameliyat öncesinde kesin tanı konulabilir mi?

Radikal orşiektomi, testiste kanser şüphesi oluşturan bir kitle bulunduğunda, hastalıklı testisin kasık bölgesinden yapılan bir ameliyatla tamamen çıkarılmasıdır. Testis kanseri şüphesinde standart cerrahi yaklaşımdır.

Radikal orşiektomi hangi hastalara yapılır?

Radikal orşiektomi özellikle şu durumlarda uygulanır:

• Testiste kanser şüphesi bulunan hastalar: Muayenede ele gelen bir kitle veya ultrasonografide kanser düşündüren bir bulgu varsa, testisin tamamen çıkarılması hem kesin tanı koymak hem de tedaviyi başlatmak amacıyla yapılabilir.
• Kanser olduğu düşünülen belirgin testis tümörleri: Özellikle testisin içinde bulunan, elle hissedilebilen ve ultrasonografide kanser açısından şüpheli görünen kitlelerde radikal orşiektomi standart yaklaşımdır.
• Testis koruyucu ameliyatın uygun olmadığı hastalar: Kitlenin büyük olması, testisin önemli bir bölümünü kaplaması veya ameliyat sonrasında yeterli sağlıklı testis dokusu kalmayacağının düşünülmesi durumunda testisin tamamının çıkarılması tercih edilir.
• Testis koruyucu ameliyat sırasında kanser saptanan hastalar: Bazı küçük ve özel testis kitlelerinde testisi korumaya yönelik ameliyat yapılabilir. Ameliyat sırasında alınan dokunun hızlı patolojik incelemesinde kanser saptanırsa, hastanın durumuna göre radikal orşiektomi yapılabilir.
• Daha önce testis koruyucu ameliyat geçirmiş ve tümörü tekrarlamış hastalar: Aynı bölgede tümörün yeniden ortaya çıkması durumunda testisin tamamen çıkarılması gerekebilir.
• Vücudun başka bölgelerine yayılmış hastalar: Testis kanseri başka organlara veya lenf bezlerine yayılmış olsa bile, testisteki ana tümörün çıkarılması çoğu hastada tedavinin önemli bir parçasıdır. Ancak çok ağır ve hayati tehlike oluşturan yaygın hastalıklarda, hastanın durumuna göre önce kemoterapi başlanıp testisin daha sonra çıkarılması gerekebilir.

Ameliyat öncesinde kesin olarak testis kanseri tanısı konulabilir mi?

Muayene, ultrason ve kan testleri testis kanseri konusunda güçlü bir şüphe oluşturabilir; ancak kesin tanı, çıkarılan testis dokusunun patolojik olarak incelenmesiyle konulur.

Bunun birkaç nedeni vardır:

Ultrasonografi: Testisteki kitlenin özelliklerini gösterir ve iyi huylu veya kötü huylu olma ihtimali hakkında önemli bilgiler verir. Ancak tek başına kesin tanı koydurmaz.

Tümör belirteçleri: Kanda AFP, β-hCG ve LDH gibi testis tümörlerinde kullanılan belirteçlere bakılır. Bu değerlerin yüksek olması tanıyı destekleyebilir. Ancak değerlerin normal olması testis kanserini kesin olarak dışlamaz. Özellikle bazı seminomlarda tümör belirteçleri normal olabilir.

İğne biyopsisi neden yapılmaz? Testis kanseri şüphesinde testisten iğne ile parça alınması veya testis torbasından biyopsi yapılması genellikle tercih edilmez. Bunun nedeni, tümör hücrelerinin çevre dokulara ve farklı lenf yollarına yayılma riskinin artırılabilmesidir. Bu nedenle şüpheli testis tümörlerinde standart yaklaşım, testise kasık yoluyla ulaşarak gerekli cerrahi işlemi yapmaktır.

Ameliyat sırasında hızlı patoloji (Frozen Section): Bazı küçük ve iyi huylu olma ihtimali bulunan testis kitlelerinde, testisin tamamını almadan önce ameliyat sırasında hızlı patolojik inceleme yapılabilir. Bu inceleme, kitlenin kanser olup olmadığı konusunda cerraha önemli bilgi sağlar. Ancak kesin değerlendirme, ameliyat sonrasında hazırlanan ayrıntılı patoloji raporuyla yapılır.

Özetle. Radikal orşiektomi, testis kanseri şüphesi bulunan hastalarda hem kesin tanı koymak hem de hastalıklı testisi tedavi etmek amacıyla uygulanan standart cerrahi yöntemdir.

Ultrason ve kan testleri kanser şüphesini belirlemede çok önemlidir; ancak kesin tanı çıkarılan testis dokusunun patolojik incelemesiyle konulur.

Her testis kitlesinde testisin tamamının alınması zorunlu değildir. Özellikle küçük ve iyi huylu olma ihtimali yüksek kitlelerde, tek testisi bulunan hastalarda veya özel durumlarda testis koruyucu cerrahi düşünülebilir. Bu karar, hastanın muayenesi, ultrason bulguları, tümör belirteçleri ve diğer klinik özellikler birlikte değerlendirilerek verilir.

S3- Radikal Orşiektomi ameliyatı öncesinde hangi hazırlıklar yapılır?

Radikal orşiektomi öncesinde yapılacak hazırlıkların amacı, testisteki kitlenin özelliklerini değerlendirmek, hastalığın başka bölgelere yayılıp yayılmadığını belirlemek ve ameliyat ile sonrasındaki tedavileri güvenli şekilde planlamaktır.

1. Fizik muayene yapılır

Üroloji uzmanı her iki testisi, testis torbasını (skrotum) ve kasık bölgesini muayene eder. Ayrıca karın ve boyundaki lenf bezleri gibi hastalığın yayılabileceği bölgeler değerlendirilir.

Hastanın daha önce inmemiş testis (testisin doğuştan veya sonradan testis torbasına inmemiş olması) öyküsü, geçirilmiş testis hastalıkları ve ailede testis kanseri bulunup bulunmadığı gibi bilgiler de değerlendirilir.

1. Testis ultrasonografisi yapılır

Skrotal ultrasonografi (USG) testis tümörü şüphesinde en önemli ilk görüntüleme yöntemidir.

Ultrason ile her iki testis birlikte değerlendirilir. Kitlenin testisin içinde mi dışında mı olduğu, boyutu ve yapısı hakkında bilgi elde edilir.

Bazı küçük veya özellikleri tam olarak belirlenemeyen kitlelerde, ultrason yeterli bilgi sağlamazsa testis MR'ı da istenebilir.

1. Tümör belirteçleri için kan testi yapılır

Ameliyattan önce kanda şu tümör belirteçleri ölçülür:

• AFP (alfa-fetoprotein)
• β-hCG (beta insan koryonik gonadotropini)
• LDH (laktat dehidrojenaz)

Bu testler tek başına testis kanseri tanısı koydurmaz. Ancak tümörün türü hakkında bilgi verir, hastalığın evrelemesine yardımcı olur ve tedavi sonrasında hastalığın takibinde kullanılır.

Değerlerin normal olması testis kanserini kesin olarak dışlamaz.

1. Hastalığın yayılıp yayılmadığı araştırılır

Testis kanseri vücudun başka bölgelerine, özellikle karın içindeki lenf bezlerine ve akciğerlere yayılabilir.

Bu nedenle gerekli hastalarda kontrastlı göğüs, karın ve pelvis BT (bilgisayarlı tomografi) ile hastalığın başka bölgelere yayılıp yayılmadığı değerlendirilir.

Her hastaya PET-BT yapılması gerekmez. Testis kanserinin ilk evrelemesinde PET-BT rutin olarak kullanılan bir yöntem değildir.

1. Çocuk sahibi olma planı varsa sperm dondurma konuşulur

Testis kanseri çoğunlukla genç erkeklerde görüldüğü için, tedavi öncesinde çocuk sahibi olma planı mutlaka konuşulmalıdır.

Ameliyatın kendisi ve özellikle sonrasında gerekebilecek kemoterapi veya radyoterapi, sperm üretimini etkileyebilir. Bu nedenle çocuk sahibi olmak isteyen hastalara tedavi başlamadan önce sperm dondurma (sperm saklama) seçeneği sunulabilir.

Gerekli durumlarda sperm testi (spermiogram) ve hormon testleri de yapılabilir.

1. Testis protezi seçeneği anlatılır

Testisin alınması sonrasında testis torbasının görünümünde değişiklik olabilir. Hastanın isteği doğrultusunda testis protezi yerleştirilmesi düşünülebilir.

Testis protezi, alınan testisin yerine testis torbasına yerleştirilen ve görünüm açısından doğal testise benzeyen bir protezdir. İstenirse ameliyat sırasında veya daha sonra yerleştirilebilir.

1. Genel sağlık durumu değerlendirilir

Ameliyatın güvenli şekilde yapılabilmesi için hastanın genel sağlık durumu değerlendirilir. Gerekli durumlarda kan testleri, böbrek ve karaciğer fonksiyonları, kalp ve akciğer değerlendirmeleri yapılır.

1. Bazı küçük kitlelerde testisi koruma seçeneği değerlendirilebilir

Her testis kitlesinde testisin tamamının alınması zorunlu değildir.

Özellikle çok küçük kitlelerde, tümör belirteçlerinin normal olduğu ve iyi huylu olma ihtimalinin bulunduğu bazı özel durumlarda, testisi koruyarak yalnızca kitlenin çıkarılması düşünülebilir.

Bu durumda ameliyat sırasında hızlı patolojik inceleme (Frozen Section) yapılabilir. Sonuca göre testisin korunmasına veya testisin tamamen çıkarılmasına karar verilebilir.

Çok nadir durumlarda ameliyat ertelenebilir

Hastalık vücudun başka bölgelerine çok yayılmış ve hastanın hayatını tehdit eden ciddi bir durum oluşturmuşsa, örneğin akciğerlerdeki yayılım nedeniyle ciddi solunum sıkıntısı varsa, hastanın durumuna göre önce kemoterapi başlanıp radikal orşiektomi daha sonra yapılabilir.

Özetle. Radikal orşiektomi öncesinde genellikle testis ultrasonografisi, tümör belirteçleri ve hastalığın yayılımını değerlendiren görüntüleme tetkikleri yapılır. Hastanın çocuk sahibi olma planı varsa sperm dondurma, testisin görünümüyle ilgili kaygıları varsa testis protezi seçeneği de ameliyat öncesinde konuşulur.

Bu değerlendirmelerin amacı, ameliyatın en güvenli şekilde yapılmasını ve hastaya uygulanacak sonraki tedavilerin doğru planlanmasını sağlamaktır.

S4- Radikal Orşiektomi nasıl yapılır? Ameliyatın riskleri nelerdir?

Radikal inguinal orşiektomi, testis kanseri şüphesi bulunan hastalarda testisin tamamen çıkarılması işlemidir. Ameliyat kasık bölgesinden yapılır. Testis torbasından (skrotumdan) kesi yapılması tercih edilmez.

Ameliyatın amacı, şüpheli testisi kanser hücrelerinin yayılma riskini en aza indirecek şekilde çıkarmak ve çıkarılan dokuyu kesin tanı için patolojik incelemeye göndermektir.

Radikal orşiektomi nasıl yapılır?

1. Hasta hazırlanır

Hasta ameliyathanede sırtüstü yatırılır. Ameliyat bölgesi temizlenir ve steril şekilde hazırlanır. Ameliyat genel veya bölgesel anestezi altında yapılabilir.

1. Kasık bölgesinden kesi yapılır

Testis torbasına (skrotuma) kesi yapmak yerine, kasık bölgesinden bir kesi yapılır. Bu yaklaşım testis tümörlerinin yayılma yollarına uygun ve onkolojik açıdan güvenli cerrahi yöntemdir.

1. Spermatik kord bulunur ve bağlanır

Testise giden damarları ve sperm kanalını içeren spermatik kord (testis kordonu) bulunur.

Spermatik kord, kasık kanalının karın içine açıldığı bölgeye yakın bir noktadan bağlanır ve kesilir. Böylece testis, çevre dokularla birlikte güvenli şekilde çıkarılabilir.

1. Testis çıkarılır

Testis, testis torbasından kasık bölgesindeki kesi alanına doğru dikkatli bir şekilde getirilir.

Testis ve çevresindeki dokular, kanserin yayılma riskini azaltacak şekilde bir bütün halinde çıkarılır. Testis torbasına doğrudan kesi yapılmaz.

1. Patolojik inceleme yapılır

Çıkarılan testis laboratuvara gönderilir. Patolog tarafından yapılan inceleme sonucunda:

• Tümörün kanser olup olmadığı,
• Kanserin türü,
• Testis içinde ne kadar yayıldığı,
• Çevre dokulara yayılım olup olmadığı, belirlenir.

Bu bilgiler, ameliyat sonrasında uygulanacak tedavinin ve takip planının belirlenmesinde önemlidir.

1. Yara kapatılır

Kanama kontrolü yapıldıktan sonra kasık bölgesindeki kesi uygun şekilde kapatılır.

Hastanın istemesi ve uygun olması durumunda aynı ameliyat sırasında testis protezi de yerleştirilebilir.

Ameliyatın olası riskleri nelerdir?

Radikal orşiektomi genel olarak güvenli bir ameliyattır. Ancak her cerrahi işlemde olduğu gibi bazı riskler bulunur:

• Ağrı ve şişlik: Ameliyat bölgesinde bir süre ağrı, hassasiyet veya şişlik olabilir.
• Kanama ve hematom: Ameliyat bölgesinde veya testis torbasında kan birikmesi görülebilir.
• Enfeksiyon: Ameliyat yerinde enfeksiyon gelişebilir.
• Sinir hasarı: Kasık bölgesindeki bazı sinirlerin etkilenmesi sonucunda kasık veya uyluk bölgesinde geçici ya da nadiren kalıcı uyuşukluk gelişebilir.
• Kasık fıtığı: Nadiren ameliyat bölgesinde kasık fıtığı gelişebilir.
• Anesteziye bağlı riskler: Diğer ameliyatlarda olduğu gibi anesteziye bağlı çeşitli riskler bulunabilir.
• Pıhtı oluşumu: Çok nadir olarak bacak toplardamarlarında pıhtı oluşması veya pıhtının akciğere gitmesi gibi ciddi komplikasyonlar gelişebilir.

Ameliyat sonrasında hormonlar etkilenir mi?

Tek testisin alınması, diğer testis sağlıklı olduğu sürece çoğu hastada testosteron üretiminin devam etmesini sağlar.

Bununla birlikte bazı hastalarda testosteron düzeylerinde azalma görülebilir. Böyle bir durum ortaya çıkarsa testosteron düzeyi kan testiyle değerlendirilir ve gerekli görülürse hormon tedavisi uygulanabilir.

Eğer her iki testisin de alınması gerekirse, vücudun doğal testosteron üretimi büyük ölçüde ortadan kalkacağından ömür boyu testosteron tedavisi gerekir.

Çocuk sahibi olma açısından ne gibi etkileri vardır?

Tek testisin alınması, diğer testis sağlıklıysa çoğu hastada çocuk sahibi olmayı tamamen engellemez.

Ancak testis kanseri olan bazı hastalarda sperm kalitesi zaten düşük olabilir. Ayrıca ameliyat sonrasında gerekebilecek kemoterapi veya radyoterapi, sperm üretimini daha fazla etkileyebilir.

Bu nedenle çocuk sahibi olmayı planlayan hastalarda tedavi başlamadan önce sperm dondurma seçeneğinin değerlendirilmesi önemlidir.

Testis protezi takılabilir mi?

Evet. Testisin alınması sonrasında testis torbasında oluşabilecek görünüm değişikliğini azaltmak amacıyla testis protezi yerleştirilebilir.

Testis protezi, doğal testisin görünümüne benzemesi amacıyla testis torbasına yerleştirilen yapay bir protezdir. İstenirse aynı ameliyat sırasında veya daha sonra yerleştirilebilir.

Önemli bir nokta: Ameliyat neden kasıktan yapılır?

Testis kanserinde ameliyatın kasık bölgesinden yapılması çok önemlidir.

Testis torbasından (skrotumdan) kesi yapılması, tümörün çevre dokulara ve lenf yollarına yayılma riskini artırabileceğinden standart radikal orşiektomi yöntemi olarak kullanılmaz.

Bu nedenle radikal orşiektomide testis, kasık yoluyla ve onkolojik cerrahi kurallarına uygun şekilde çıkarılır.

Özetle. Radikal orşiektomi, testis kanseri şüphesinde testisin kasık yoluyla tamamen çıkarılmasıdır. Ameliyat sonrasında çıkarılan testis patolojik olarak incelenerek kesin tanı konulur ve hastalığın yayılımı değerlendirilir.

Tek testisin alınması, karşı testis sağlıklı olduğu sürece genellikle erkeklik hormonu üretimini ve çocuk sahibi olma yeteneğini tamamen ortadan kaldırmaz. Ancak testis kanserinin kendisi ve sonrasında gerekebilecek tedaviler üreme sağlığını etkileyebileceğinden, sperm dondurma seçeneğinin ameliyat öncesinde konuşulması önemlidir.

S5- Testisim alındıktan sonra diğer testisim hormon üretimi, cinsel fonksiyonlar ve sperm üretimi için yeterli olur mu?

Çoğu hastada evet. Eğer kalan testis sağlıklıysa, tek başına vücudun ihtiyaç duyduğu testosteronun üretilmesini, cinsel fonksiyonların devam etmesini ve sperm üretimini büyük ölçüde sağlayabilir.

Ancak testis kanseri olan hastalarda, hastalığın kendisi ve sonrasında uygulanabilecek tedaviler nedeniyle hormon ve sperm üretiminde bazı sorunlar gelişebilir. Bu nedenle ameliyat sonrasında takip önemlidir.

1. Testosteron üretimi yeterli olur mu?

Kalan testis sağlıklıysa, genellikle yeterli miktarda testosteron üretmeye devam eder.

Bu nedenle tek testisin alınması çoğu erkekte:

• Erkeklik hormonunun tamamen ortadan kalkmasına,
• Cinsel isteğin kaybolmasına,
• Erkeklik özelliklerinin yok olmasına, neden olmaz.

Bununla birlikte bazı hastalarda kalan testisin hormon üretimi zaman içinde yetersiz kalabilir. Bu durumda testosteron düşüklüğü (hipogonadizm) gelişebilir.

Testosteron düşüklüğünde:

• Cinsel istekte azalma,
• Halsizlik ve yorgunluk,
• Kas gücünde azalma,
• Keyifsizlik,
• Sertleşme sorunları, gibi şikâyetler görülebilir.

Bu nedenle özellikle şikâyetleri olan hastalarda testosteron düzeyinin kan testiyle kontrol edilmesi önemlidir. Gerekli görülürse LH ve FSH gibi diğer hormonlara da bakılabilir.

1. Cinsel hayatım devam eder mi?

Evet. Tek testisin alınması genellikle cinsel ilişkiye girmeyi veya sertleşmeyi engellemez.

Sertleşme için gerekli mekanizmalar penis, damarlar, sinirler ve hormonların birlikte çalışmasıyla oluşur. Sağlıklı kalan testis yeterli testosteron ürettiği sürece cinsel istek ve sertleşme fonksiyonları genellikle korunur.

Ancak bazı hastalarda:

• Testosteron düşüklüğü,
• Kanser tedavilerinin etkileri,
• Kaygı ve stres,
• Testisin alınmasına bağlı beden algısındaki değişiklikler, cinsel yaşamı olumsuz etkileyebilir.

Bu nedenle ameliyattan sonra cinsel istekte veya sertleşmede belirgin bir değişiklik olursa bunun “tek testisim kaldı, artık cinsel hayatım bitti” şeklinde düşünülmemesi gerekir. Altta yatan neden araştırılarak tedavi edilebilir.

1. Boşalma ve meni gelmesi devam eder mi?

Radikal orşiektomi tek başına genellikle boşalma fonksiyonunu bozmaz.

Testisin alınması ile sperm üreten organlardan biri çıkarılmış olur; ancak kalan testis sperm üretmeye devam edebilir.

Ancak bazı hastalarda testis kanserinin tedavisi sırasında karın içindeki lenf bezlerinin çıkarılması gerekebilir. Retroperitoneal lenf bezi diseksiyonu (RPLND) adı verilen bu ameliyat sırasında meni boşalmasını sağlayan sinirler etkilenirse, meninin dışarı çıkmak yerine mesaneye doğru geri kaçması (retrograd boşalma) görülebilir.

Bu nedenle böyle bir ek ameliyat planlanıyorsa boşalma ve çocuk sahibi olma açısından olası etkiler önceden konuşulmalıdır.

1. Sperm üretimi devam eder mi?

Kalan testis sağlıklıysa sperm üretimi devam edebilir ve birçok erkek tek testisle çocuk sahibi olabilir.

Ancak burada önemli bir nokta vardır: Testis kanseri olan bazı erkeklerde sperm kalitesi daha ameliyat yapılmadan önce bile düşük olabilir.

Ayrıca ileride kemoterapi veya başka ek tedavilere ihtiyaç duyulması sperm üretimini daha fazla etkileyebilir.

Bu nedenle çocuk sahibi olmayı planlayan hastalarda tedaviye başlamadan önce sperm dondurma seçeneğinin değerlendirilmesi çok önemlidir.

Sperm dondurma, ileride çocuk sahibi olma ihtimalini korumak için kullanılabilecek önemli bir seçenektir.

1. Testis protezi taktırmalı mıyım?

Testisin alınması sonrasında testis torbasında bir tarafın boş kalması bazı erkeklerde psikolojik olarak rahatsızlık yaratabilir.

Bu durumda testis protezi takılabilir. Testis protezi, alınan testisin yerine testis torbasına yerleştirilen ve doğal testise benzer görünüm sağlamayı amaçlayan bir protezdir.

Protezin takılması zorunlu değildir; tamamen hastanın tercihine bağlıdır.

Özetle. Tek testisin alınması, çoğu hastada erkeklik hormonunun, cinsel yaşamın ve çocuk sahibi olma yeteneğinin tamamen kaybolması anlamına gelmez. Kalan testis sağlıklıysa genellikle:

✓ Testosteron üretmeye devam eder.✓ Cinsel istek ve sertleşme devam eder.✓ Sperm üretimi devam edebilir.✓ Çocuk sahibi olmak mümkün olabilir.

Bununla birlikte testis kanserinin kendisi ve sonrasında uygulanabilecek kemoterapi gibi tedaviler hormon ve sperm üretimini etkileyebilir.

Bu nedenle çocuk sahibi olmayı planlayan hastalarda tedavi öncesinde sperm dondurma seçeneği, takip sırasında ise gerekli durumlarda testosteron ve diğer hormonların değerlendirilmesi önemlidir.

S5- Testisim alındıktan sonra ameliyat sonrası iyileşme süreci nasıldır?

Radikal orşiektomi sonrasında iyileşme genellikle hızlıdır. Hastanede kalış süresi kısa olur ve çoğu hasta kısa süre içinde günlük yaşamına dönebilir.

İyileşme süresi kişiden kişiye ve yapılan ameliyatın kapsamına göre değişebilir.

Ameliyattan sonraki ilk günler

Ameliyattan sonra kasık bölgesinde ve testis torbasında ağrı, hassasiyet, şişlik veya morarma olabilir. Bunlar genellikle zaman içinde azalır.

Doktorunuzun önerdiği ağrı kesiciler kullanılabilir. İlk günlerde dinlenmek ve ağır fiziksel aktivitelerden kaçınmak önemlidir.

Testis torbasında şişlik ve rahatsızlığı azaltmak için doktorunuz önerirse:

• Testis torbasını destekleyen sıkı olmayan destekleyici iç çamaşırı kullanılabilir.
• İlk günlerde kısa süreli soğuk uygulama yapılabilir.
• Uzun süre ayakta kalmaktan ve ağır kaldırmaktan kaçınılabilir.

Hastanede ne kadar kalırım?

Radikal orşiektomi çoğu hastada aynı gün veya ertesi gün taburcu olunabilecek bir ameliyattır.

Günlük yaşamıma ne zaman dönebilirim?

Çoğu hasta birkaç gün içinde hafif günlük aktivitelerine başlayabilir.

Ancak ilk haftalarda:

• Ağır kaldırmaktan,
• Yoğun egzersizden,
• Bisiklet gibi kasık bölgesini zorlayan aktivitelerden, kaçınmak gerekir.

Normal aktivitelere ve spora dönüş zamanı, yaranın iyileşmesine ve doktorunuzun kontrolüne göre belirlenir.

Cinsel ilişkiye ne zaman girebilirim?

Yara iyileştikten ve ağrı belirgin şekilde azaldıktan sonra cinsel ilişkiye genellikle yeniden başlanabilir.

Tek testisin alınması tek başına sertleşmeyi veya cinsel ilişkiye girmeyi engellemez. Kalan testis sağlıklıysa testosteron üretmeye ve cinsel fonksiyonların devamını sağlamaya devam eder.

Cinsel ilişkiye ne zaman başlanacağı konusunda ameliyatı yapan doktorun önerisine uyulmalıdır.

Ameliyat yerinde hangi sorunlar olabilir?

Her ameliyatta olduğu gibi radikal orşiektomi sonrasında da bazı komplikasyonlar gelişebilir.

Bunlar arasında:

• Ameliyat yerinde kanama veya kan birikmesi,
• Şişlik ve morarma,
• Yara yeri enfeksiyonu,
• Kasık bölgesinde ağrı veya uyuşukluk,
• Nadiren kasık fıtığı, bulunur.

Şiddetli veya giderek artan ağrı, hızla büyüyen şişlik, ateş, yara yerinden akıntı veya belirgin kızarıklık gelişirse doktorunuza başvurmanız gerekir.

Testis protezi takıldıysa

Ameliyat sırasında testis protezi yerleştirildiyse, ilk günlerde protezin bulunduğu bölgede hafif şişlik ve hassasiyet olabilir.

İyileşme tamamlandıktan sonra protez, testis torbasında doğal testise benzer bir görünüm sağlar.

Hormon ve sperm üretimi takip edilir mi?

Evet. Kalan testis sağlıklıysa çoğu hastada yeterli testosteron ve sperm üretimi devam eder.

Ancak testis kanserinin kendisi ve sonrasında uygulanabilecek kemoterapi gibi tedaviler hormon ve sperm üretimini etkileyebilir.

Bu nedenle gerekli hastalarda:

• Testosteron ve diğer hormonlar
• Sperm testi (spermiogram)
• Çocuk sahibi olma planı, doktor tarafından değerlendirilir.

Çocuk sahibi olmayı planlayan hastalarda, özellikle kemoterapi gibi ek tedaviler gündeme gelecekse sperm dondurma seçeneği önemlidir.

Ameliyattan sonra kanser takibi nasıl yapılır?

Radikal orşiektomi, tedavinin ilk adımıdır. Ameliyattan sonra çıkarılan testisin patoloji sonucu değerlendirilir ve hastalığın evresi belirlenir.

Buna göre bazı hastalarda yalnızca düzenli takip yeterli olurken, bazı hastalarda kemoterapi veya başka tedavilere ihtiyaç duyulabilir.

Takip sırasında doktorunuz gerekli gördüğünde:

• AFP, β-hCG ve LDH gibi tümör belirteçleri
• Ultrasonografi
• Bilgisayarlı tomografi gibi görüntüleme yöntemleri, kullanabilir.

Takip programı, tümörün türüne ve hastalığın evresine göre kişiye özel olarak belirlenir.

Daha kapsamlı bir ameliyat yapılmışsa

Bazı hastalarda testis ameliyatına ek olarak karın içindeki lenf bezlerinin çıkarılması gerekebilir. Bu ameliyata retroperitoneal lenf nodu diseksiyonu (RPLND) denir.

RPLND, basit orşiektomi ameliyatından daha kapsamlı bir ameliyat olduğu için hastanede kalış ve normal yaşama dönüş süresi daha uzun olabilir. İyileşme sürecinde yürümek, beslenme ve bağırsakların çalışmasının takip edilmesi önemlidir.

Psikolojik olarak kendimi nasıl hissedebilirim?

Testisin alınması özellikle genç erkeklerde üzüntü, kaygı, özgüven kaybı veya beden görünümüyle ilgili endişelere neden olabilir.

Bu duygular normaldir. İhtiyaç duyulması halinde psikolojik destek alınabilir. Testis protezi de görünüm açısından hastanın kendisini daha iyi hissetmesine yardımcı olabilir.

Özetle. Radikal orşiektomi sonrasında iyileşme çoğu hastada hızlıdır. İlk günlerde kasık bölgesinde ağrı, şişlik ve hassasiyet olabilir. Birkaç gün içinde hafif günlük aktivitelere başlanabilir; ağır fiziksel aktiviteler ise yara iyileşene kadar ertelenmelidir.

Ancak ameliyatın tamamlanması, testis kanseri tedavisinin her zaman son aşaması değildir. Patoloji sonucu, tümör belirteçleri ve gerekli görüntüleme sonuçlarına göre uzun dönemli takip veya ek tedavi gerekebilir.

Kalan testis sağlıklıysa hormon ve sperm üretimi çoğu hastada devam eder. Bu nedenle hem kanser takibine hem de gerekli durumlarda hormon ve üreme sağlığı kontrollerine düzenli olarak devam etmek önemlidir.

(Not: Daha detaylı bilgi için “İlgi Alanımızdaki Hastalıklar” başlığı altında yer alan “Testiste Ele Gelen Kitle” ve “Ürolojik Kanserler” başlığı altındaki “Testis Kanseri” bölümlerini inceleyebilirsiniz.)