Penis Fraktürü (Penisin Kırılması)

(PENİS FRAKTÜRÜ)

S1- Penis kırılması (penil fraktür) nedir?

Penis kırılması, sertleşmiş penisin ani ve zorlayıcı şekilde bükülmesi sonucunda, penisin sertleşmesini sağlayan dokuları çevreleyen güçlü kılıfın (tunica albuginea) yırtılmasıdır.

Burada gerçek anlamda bir kemik kırılması söz konusu değildir. Penis içerisinde kemik bulunmadığı için "penis kırılması" ifadesi, sertleşme sırasında kanla dolan dokuları çevreleyen bu güçlü kılıfın yırtılmasını tanımlamak için kullanılır.

Penis kırılması en sık cinsel ilişki sırasında sertleşmiş penisin ani ve kuvvetli şekilde bükülmesi sonucunda meydana gelir. Penis vajinadan çıktıktan sonra çevredeki sert bir bölgeye çarparak aniden bükülebilir. Bu sırada penis içerisindeki basınç çok hızlı şekilde artar ve penisin sertleşmesini sağlayan dokuları çevreleyen güçlü kılıf (tunica albuginea) yırtılabilir.

Daha nadir olarak:

• Mastürbasyon sırasında penisin zorlayıcı şekilde bükülmesi,
• Sertleşmiş penisin üzerine düşülmesi,
• Gece sertleşmesi sırasında penisin yanlış pozisyonda bükülmesi, gibi durumlarda da penis kırılması meydana gelebilir.

Penis yumuşakken meydana gelen yaralanmalar penis kırılması olarak değerlendirilmez. Penis kırılması, esas olarak sertleşmiş penisin travmaya bağlı olarak bükülmesiyle oluşan bir yaralanmadır.

S2- Penis kırılması en sık nasıl meydana gelir?

Penis kırılmasının en sık nedeni, sertleşmiş penisle cinsel ilişki sırasında penisin ani ve zorlayıcı şekilde bükülmesidir.

Cinsel ilişki sırasında penis vajina dışına çıkıp çevredeki sert bir bölgeye çarparsa, sertleşmiş penis aniden ve kuvvetli şekilde bükülebilir. Bu sırada penisin sertleşmesini sağlayan dokuların içerisindeki basınç çok hızlı şekilde yükselir. Bu yüksek basınç, penisin sertleşmesini sağlayan dokuları çevreleyen güçlü kılıfın (tunica albuginea) yırtılmasına neden olabilir.

Bunun dışında penis kırılması daha nadir olarak:

• Mastürbasyon sırasında penisin zorlayıcı şekilde bükülmesi,
• Sertleşmiş penisin üzerine düşülmesi,
• Gece sertleşmesi sırasında penisin yanlış pozisyonda bükülmesi, sonucunda da meydana gelebilir.

S3- Penis kırılmasının belirtileri nelerdir?

Penis kırılmasının belirtileri genellikle yaralanmanın hemen ardından ortaya çıkar ve oldukça belirgindir.

En tipik belirtiler şunlardır:

• Yaralanma sırasında "çıt" veya "patlama" şeklinde bir ses duyulması,
• Sertleşmenin aniden kaybolması,
• Ani ve belirgin penis ağrısı,
• Penis üzerinde hızla gelişen şişlik,
• Penis cildinde morarma veya rengin koyulaşması,
• Penisin normal şeklinde bozulma veya eğrilik oluşması,
• Penis içerisindeki kanamaya bağlı olarak kan birikmesi ve şişliğin hızla artması.

Bazı hastalarda penis kısa süre içerisinde belirgin şekilde şişer ve mor-koyu bir görünüm alır. Bu görünüm "patlıcan görünümü" olarak tarif edilir.

Yırtığın olduğu bölge bazen elle muayene sırasında da hissedilebilir. Yırtık bölgesinde kan birikmesine bağlı olarak sert, hareketli ve hassas bir alan bulunabilir. Cilt, bu kan pıhtısının üzerinden hareket ettirildiğinde pıhtının bulunduğu bölge hissedilebilir.

Penisin ani şekilde bükülmesinden sonra patlama veya çıt sesi, sertleşmenin aniden kaybolması, şiddetli ağrı ve hızla gelişen şişlik veya morarma ortaya çıkması penis kırılması açısından önemli bulgulardır.

Bu belirtiler varsa hastanın kendiliğinden düzelmesini beklememesi ve acil olarak üroloji uzmanı tarafından değerlendirilmesi gerekir.

S4- Penis kırılması sırasında idrar kanalı da yaralanabilir mi?

Evet. Penis kırılması sırasında yalnızca penisin sertleşmesini sağlayan dokular değil, üretra adı verilen idrar kanalı da yaralanabilir.

İdrar kanalının da yaralanmış olabileceğini düşündüren bulgular arasında:

• İdrar yaparken veya idrarda kan görülmesi,
• Penis ucundaki idrar deliğinden kan gelmesi,
• İdrar yapmada güçlük,
• İdrar yapamama, bulunabilir.

Bu nedenle penis kırılması düşünülen hastalarda idrar kanalında da yaralanma olup olmadığı değerlendirilmelidir.

Bu değerlendirme için öncelikle idrar tahlili yapılabilir. İdrarda mikroskopik düzeyde kan görülmesi, yani mikrohematüri, idrar kanalı yaralanması açısından uyarıcı olabilir.

İdrar kanalı yaralanmasından şüphelenilen hastalarda retrograd üretrografi adı verilen özel bir görüntüleme yöntemi yapılabilir. Bu yöntemde idrar kanalına kontrast madde verilerek kanalda yırtık veya kontrast madde kaçağı olup olmadığı araştırılır.

Gerekli hastalarda idrar kanalının doğrudan görüntülenmesi amacıyla üretroskopi de yapılabilir.

S5- Penis kırılması nasıl teşhis edilir?

Penis kırılmasında tanı çoğu zaman hastanın yaşadığı travmanın nasıl meydana geldiği, sonrasında ortaya çıkan belirtiler ve fizik muayene ile konulabilir.

Özellikle şu olayların bir arada bulunması penis kırılması açısından oldukça önemlidir:

Sertleşmiş penisin ani şekilde bükülmesi, çıt veya patlama sesi, sertleşmenin aniden kaybolması, ağrı, şişlik ve morarma.

Doktor muayene sırasında penisteki şişliği, morarmayı, şekil bozukluğunu ve varsa yırtık bölgesindeki kan birikimini değerlendirir.

Yırtık bölgesi bazı hastalarda elle muayene sırasında hissedilebilir.

Bu nedenle tipik belirtileri olan her hastada mutlaka ileri görüntüleme yapılması gerekmez. Tanı çoğu zaman klinik değerlendirme ile konulabilir.

Ancak tanının kesin olmadığı, yaralanmanın yerinin belirlenmesinin gerektiği veya başka bir yaralanmadan şüphelenildiği durumlarda görüntüleme yöntemlerinden yararlanılabilir.

S6- Penis kırılmasında ultrason ve MR gerekir mi?

Penis kırılmasının tipik olduğu durumlarda hastanın öyküsü ve fizik muayene tanı için yeterli olabilir. Ancak bazı hastalarda Doppler ultrasonografi yapılarak penisteki yaralanmanın yeri araştırılabilir. Ultrason özellikle tanının net olmadığı durumlarda yardımcı olabilir.

Manyetik rezonans görüntüleme (MR) ise penis içerisindeki sertleşme dokularında bulunan yırtıkları göstermede oldukça başarılı bir yöntemdir. Özellikle yaralanmanın iki taraflı olduğundan şüphelenilen veya yaralanmanın kapsamının net olmadığı bazı hastalarda MR kullanılabilir.

Bununla birlikte görüntüleme yapılması nedeniyle gerekli cerrahi tedavi geciktirilmemelidir.

Penis kırılması açısından tipik bulguları olan hastalarda esas önemli olan, tanının hızlı şekilde konulması ve uygun hastalarda tedavinin gecikmeden başlanmasıdır.

S7- Penis kırılması nasıl tedavi edilir?

Penis kırılmasında temel tedavi ameliyattır. Özellikle penisin sertleşmesini sağlayan dokularda belirgin yırtık bulunduğunda erken cerrahi onarım yapılmalıdır.

Ameliyat sırasında penis içerisindeki yırtık bölgesi bulunur. Yırtık bölgesinde birikmiş olan kan ve pıhtılar temizlenir. Daha sonra yırtılmış olan dokular uygun dikişlerle onarılır.

Ameliyatın temel amaçları şunlardır:

• Yırtılan dokuyu bulmak,
• Kanama ve kan pıhtılarını temizlemek,
• Sertleşmeyi sağlayan dokulardaki yırtığı onarmak,
• Penisin normal anatomik yapısını mümkün olduğunca yeniden oluşturmak,
• İleride gelişebilecek penis eğriliğini azaltmak,
• Ağrılı sertleşmeyi önlemek,
• Cinsel ilişki sırasında oluşabilecek ağrıyı azaltmak,
• Sertleşme fonksiyonunun korunmasına yardımcı olmak.

S8- Penis kırılması ameliyat edilmezse ne olur?

Penis kırılmasının yalnızca ilaç, soğuk uygulama, basınçlı pansuman gibi yöntemlerle takip edilmesi bazı hastalarda uzun dönemde sorunlara yol açabilir.

Bunlar arasında:

• Peniste eğrilik,
• Sertleşme bozukluğu,
• Sertleşme sırasında ağrı,
• Cinsel ilişki sırasında ağrı,
• Yırtık bölgesinde sert bir nodül veya nedbe dokusu oluşması,
• Penisin şeklinde kalıcı bozulma,
• Yüksek akımlı priapizm,
• İdrar kanalı ile ilgili fistül veya başka yapısal sorunlar, bulunabilir.

Bu nedenle penis kırılması düşünülen hastalarda başlangıçta ağrı ve şişliğin azalması, yırtığın tamamen iyileştiği anlamına gelmez. Uzun dönemde penis şekli ve cinsel fonksiyonlar açısından da sorunlar ortaya çıkabilir.

S9- Penis kırılması ameliyatından sonra ne kadar sürede iyileşir?

Penis kırılması ameliyatından sonra iyileşme süreci hastanın durumuna ve yaralanmanın büyüklüğüne göre değişir.

Ameliyat sonrasında ağrı ve şişlik genellikle ilk günlerde belirgin olur ve zamanla azalır. Yara iyileşmesi ise birkaç hafta içerisinde gerçekleşir.

Ancak penisin tamamen iyileşmesi ve cinsel aktiviteye güvenli şekilde dönülmesi daha uzun sürebilir. Bu nedenle ameliyat sonrasında bir süre cinsel ilişki ve mastürbasyondan kaçınmak gerekir.